ویکی نیکی

راهنمای هوشمند نیکوکاری

بررسی امدادرسانی در زلزله کرمانشاه

بلایای طبیعی همیشه در راه هستند و اطلاعات دقیقی درباره زمان و محل وقوع آن ها وجود ندارد همين امر ضرورت ايجاد آمادگى براى مقابله و به حداقل رساندن خسارات جانى و مالى ناشى از حوادث مترقبه را نشان مى دهد. زلزله کرمانشاه، تلنگر خوبی برای مسئولین و سازمان ها است تا نقاط قوت و ضعف کمک رسانی را شناسایی و ارزیابی کنند.

زلزله اندوه بار کرمانشاه موجب جان باختن و مجروح شدن بسیاری از هموطنان و تخریب گسترده منازل، مدارس و بیمارستان ها شد. بعد از این حادثه شاهد جمع آوری کمک های نقدی و غیرنقدی از طریق موسسات خیریه، پویش های مردمی، نیکوکاران و اهالی هنر و ورزش بوده ایم.

اطلاع رسانی اخبار و رویداد

گسترش شبکه های اجتماعی موجب شد اطلاع رسانی اخبار و رویداد با اتفاقات مثبت و منفی همراه شود. مثبت از آن جهت که با انتشار تصاویر و فیلم توسط شاهدان عینی در همان دقایق اولیه، افکار عمومی را جهت داد و عمق فاجعه را برای همگان آشکار کرد همچنین میزان خسارت های جانی و مالی وارده برای مسئولان امر و مردم روشن شد.

اما از طرف دیگر انتشار اخبار غلط و شایعات سبب تشویش اذهان عمومی شد و فرایند مدیریت بحران را با مسائل و چالش هایی مواجه کرد. از جمله هجوم مردم عادی به مناطق زلزله زده روند امداد رسانی را کند کرد، اطلاعات صحیح در مورد اقلام ضروری در دست نبود، فرستادن اقلام غیر ضروری و گاها دست دوم و مستعمل به جای آن که باری از دوش کمک رسان ها بردارد باری بر دوش آن ها شد و انبارهای نگه داری کمک ها را پر کرد.

امداد رسانی در زلزله کرمانشاه زیر ذره بین

  • توزیع نادرست اقلام ارسالی: طبق بررسی های انجام شده توزیع نادرست و ناکارآمد سبب شد که اقلام مورد نیاز (آب،کنسرو، کالاهای بهداشتی و ...) به یک میزان بین زلزله زدگان کرمانشاه تقسیم نشود. در بعضی روستاها مواد غذایی و بهداشتی دیرتر توزیع شد و در مناطقی میزان توزیع اقلام  بیش از حد نیاز بود.
  • الوویت بندی نیازها: بدیهی است که به هنگام وقوع بحران هایی از این دست، منابع محدود اند و این منابع محدود باید به صورتی کارا صرف برآوردن نیازهای اولیه شوند بنابراین الوویت بندی نیاز ها به شدت حائز اهمیت است. نیازهای مردم زلزله زده کرمانشاه نیز به دو دسته نیازهای کوتاه مدت و بلند مدت تقسیم می شود. در مرحله اول نجات جان مردم، اسکان موقت، تهیه وسایل گرمایشی و ارائه خدمات درمانی به زلزله زدگان می بایست مرتفع شود. و در مرحله بعد مسائلی چون توانمندسازی مالی، اشتغال زایی، بهبود شرایط روانی از طریق روان شناسان و بازسازی و ساخت مدارس حائز اهمیت است.
  •  شفاف سازی: تمام مراحل کمک رسانی باید شفاف صورت گیرد از جمع آوری اقلام تا توزیع آن باید روشن و واضح باشد تا کمک های مردمی اثربخش تر عمل نمایند و در سایه شفاف سازی عملکرد، اعتماد حاصل می شود. 

در ابتدای امداد رسانی افراد سودجو و موسسات خیریه تقلبی در شبکه های مجازی با تحریک احساسات مردم، کمک های جمع آوری شده را در مسیر مدنظر استفاده نکردند همین امر سبب شد که مردم کمتر به نیکوکاران و موسسات خیریه اعتماد کنند و کمک های خود را به صورت مستقیم یا از طریق سلبریتی ها به دست آسیب دیدگان برسانند.

1-مردم

در امداد رسانی به زلزله زدگان کرمانشاه مردم نقش مهمی را ایفا کردند. و میزان مشارکت بی سابقه ارزیابی شده است. اما در برخی از موارد نيز قدرى نسنجیده عمل شد. به عنوان نمونه به شبهات بی اساس دامن زده شد. به منظور جلوگیری از شایعه پراکنی و انتشار اخبار غلط که در نهایت به تشویش اذهان عمومی منجر می شود، مردم بهتر است اخبار مربوطه را از منابع معتبر پیگیری نمایند و پس از کسب اطمینان در مورد صحت و سقم اخبار آن ها را منتشر کنند. همچنین مردم به جای مشارکت مستقیم (حضور مستقیم) در امدادرسانی، کمک های خود را از طریق NGO ها یا سازمان های مردم نهاد ارسال کنند.

2- موسسات خیریه

موسسات خیریه هنگام وقوع این حوادث با راه اندازی کمپین های مختلف و برگزاری بازارچه های خیریه اقلام نقدی و غیرنقدی جمع آوری می کنند.

مثلا کمپین دلگرمی هموطن به منظور ساخت سرپناه برای زلزله زدگان با مشارکت چندین موسسه خیریه راه اندازی شد.

به منظور اثربخشی فعالیت خیریه ها و موسسات مردم نهاد، پای بندی به اصل تخصص گرایی ضروری است. در این جا منظور از اصل تخصص گرایی آن است که  هر خیریه یا سازمان مردم نهاد باید متناسب با تخصصی که دارد به زلزله زدگان خدمات  ارائه دهد. به هنگام وقوع رویدادهای این چنین حس نوع دوستی و کمک نباید موسسات را از مسیر تخصصی خود جدا کند.

برای مثال اگر حوزه فعالیت خیریه ای رسیدگی به بیماران اعصاب و روان است بنابراین لزومی ندارد که پس از وقوع زلزله به جمع آوری کمک بپردازد بلکه می تواند پس از انجام عملیات امدادرسانی اولیه با اعزام روانپزشکان و روانشناسان  به مناطق زلزله زده  کمک شایانی به بهبود وضعیت روانی آسیب دیدگان انجام دهد.

3-شرکت ها و موسسات

شرکت ها و موسسات نیز می توانند به هنگام وقوع چنین حوادثی در همان حوزه تخصص خود خدمت ارائه دهند. از جمله نمونه های موفق و قابل توجه که در طی امدادرسانی به زلزله زدگان کرمانشاه در حوزه تخصص خود خدمت ارائه کردند، عبارتند از:

شرکت های فعال در حوزه حمل و نقل:

  • شرکت پستی تیپاکس: تیپاکس یک شرکت پستی می باشد هنگام وقوع زلزله کرمانشاه اعلام كرد كه كمك هاى مردم به زلزله زدگان را رايگان ارسال مى كند.
  • الوپیک: الوپیک به همراهی جمعیت امام علی (ع) کمپین مشترک راه اندازی کردند. به این صورت که با ثبت درخواست پیک موتوری و وانت بار و انتخاب آدرس جمعیت امام علی (ع) به عنوان مقصد، کمک های "غیر نقدی" هموطنان را رایگان دریافت می کرد.

شرکت های خدماتی:

  • خشکشویی پاکان: به منظور کمک رسانی به مناطق آسیب دیده لباس های گرم و سالم را دريافت و پس از شست و شو براى ارسال به مناطق زلزله زده کرمانشاه بسته بندی می کرد.

  • شرکت سامسونگ: سامسونگ به منظور رفاه حال زلزله زدگان با ارسال تعداد زیادی ماشین لباس‌ شویی به مناطق زلزله‌ زده به یاری آن ها شتافت.

 

4-افراد مشهور و محبوب

در زلزله کرمانشاه حضور چهره‌ های سرشناس بازتاب های متعددی به دنبال داشت. بعضی افراد معتقد بودند حضور این افراد موجب دلگرمی زلزله زدگان شده و بعضی دیگر این حرکت را به نیات خودنمایی گرايانه گره می زنند. اما فارغ از هرگونه تعصب و سوگیری، باید به این نکته توجه داشت که در شرایطی نظیر آنچه در کرمانشاه اتفاق افتاد، ضرورتی به حضور فیزیکی چهره های سرشناس وجود نداشت. کماآنکه تعداد زیادی از این اشخاص توانستند با بهره گیری صحیح از وجه اجتماعی و مقبولیت عمومی خود و اعتمادی که مردم به آنان داشتند، به افکار جمعی جهت بدهند و مردم را تشویق به کمک رسانی از راه های درست و اصولی آن نمودند. برای نمونه هنرمند گرامی کشور، آقای شهرام ناظری به همراه گروه كامكارها کنسرت خيريه اى برگزار کردند و عواید حاصل از آن را به زلزله زدگان کرمانشاه اختصاص داده شد. بليت هاى تماشاى آنلاين اين كنسرت نيز در راستاى همين هدف به فروش گذاشته شد.

هم چنین بهتر است این افراد نهادهای مدنی مثل خیریه یا سازمان های مردم نهادی با هدف خدمت رسانی به هنگام وقوع بحران تشکیل دهند.

به هر حال وقوع حوادث غیرمترقبه اجتناب ناپذیرند...

 

نویسنده: محدثه سحرخیز

دیدگاه خود را بنویسید

دیدگاه پس از تائید مدیریت منتشر می شود.